Fort Sint-Filips

In 1869 worden kredieten aangevraagd en bekomen voor de bouw van twee pantserforten St.-Filips en De Perel.. Hun zes koepels met kannonnen van 24 en 28cm moeten een vijandelijk eskader onder vuur houden vanaf de Kruisschans tot de Blokkerdijk (7km). Tussen de forten zou een barrage worden opgericht.

Het fort heeft een langgerekte vorm en ligt buitendijks. De toegang wordt beschermd door een vijver en het kan slechts langs de Scheldedijken benaderd worden.

Het heeft een centraal massief uit baksteen, verdedigd door een droge gracht. Op het massief bevinden zich drie Coleskoepels in lijn, ongeveer 20m uit mekaar. Twee koepels worden uitgerust met elk twee 24cm-stalen gecercleerde Krupp-kanonnen, de derde koepel, aan de stroom gelegen, met twee dito 28cm-kanonnen. In de kelderverdieping van het centraal massief zijn de steenkoolopslagplaatsen en de waterreservoirs, op de verdieping de logementen en de magazijnen. Het centraal massief is omringd door een droge gracht en wordt verdedigd door een gecreneleerde escarpe en contrescarp. Een gecreneleerde heer of caponnière ligt dwars over de gracht en verleent eveneens toegang tot de contrescarp. Een toegangsgebouw, met ondermeer twee kruitkamers, geeft toegang tot de droge gracht, die op zijn beurt toegang verleent tot de lokalen van het fort.

De werken werden gestart in 1870 en duurden tot 1881. (Fort De Perel zou uitgerust worden met Grusonkoepels maar werd nooit bewapend)

De koepel is cilindervormig, heeft twee verdiepingen en draait op rollen rond een centrale as, bewogen door een stoommachine of met de hand. Het sandwichpantser bestaat uit 28cm-dikke gewalste platen, gemonteerd op hout en voorzien van een voeringsplaat. De bediening van een koepel vereist een officier, drie onderofficieren, vijf brigadiers, 22 manschappen, een machinist en een stoker. De officier richt de koepel door middel van een mikinstallatie en een bedieningsmechanisme bovenop de koepel. De communicatie met de machinist gebeurt door een elektrische bel, die met de stukoverste door middel van een spreekbuis.

(Robert Gils, Vesting Antwerpen deel III Schelde-en redeverdediging 1838-1944)